Waarom het verschil tussen ‘islam’ en ‘moslims’ belangrijk is

Willem_small-1
Toen Wilders destijds sprak over wat hij waarnam als ‘tsunami van islamisering’ zette de Volkskrant zo opzichtig ‘tsunami van moslims’ boven het bericht over die uitspraak dat ik me afvroeg of hier opzet in het spel was. Of hier geprobeerd werd hem discriminatie aan te wrijven, want dat mag natuurlijk niet.

Inmiddels werd Wilders vrijgesproken omdat hij een voldoende duidelijk onderscheid maakte tussen ‘islam’ en ‘moslims’. In Dit was het nieuws van afgelopen zaterdag vond Raoul Heertje dat verschil een ‘juridisch foefje’. Kort samengevat zei hij:
hoe kon je naar ‘minder islam’ in Nederland streven zonder moslims het land uit te zetten?

Dat onderscheid tussen ideeën, of ideologieën, en degenen die op dat moment de aanhangers daarvan zijn is echter essentieel in een goeie democratie. En: ideeënstrijd of ideologiekritiek is dat ook.

Voorbeeld. Zelfs ik een tegenstander van het neo-liberalisme. Ik denk dat een aantal diensten beter door de overheid kunnen worden georganiseerd dan door de markt. Ik geloof ook niet dat de huidige drastische bezuinigingen op gezondheidszorg Nederland beter maken. Dus ben ik een tegenstander van deze tsunami van neo-liberalisering. Toch heb ik geen hekel aan Mark Rutte, of aan Edith Schippers, of aan neo-liberalen in het algemeen en ik vind al helemáál niet dat ze het land moeten verlaten.

Ook vind ik godsdienst in het algemeen een misverstand, en – als ex-calvinist – ben ik van mening dat in het bijzonder het katholicisme niet deugt. Al die poespas met Maria-verering, heiligen, engelen, zaligverklaringen en celibaat leidt af van de oorspronkelijke boodschap van de man van Nazareth en vindt geen enkele basis in het betreffende heilige boek. Toch heb ik diverse (ex-)katholieke vrienden en zou geen enkele katholiek over de grens willen zetten.

De functie van kritiek op andermans opvattingen, of het maken van grappen daarover, of spotprenten, ligt in het toetsen van de kracht van die opvattingen, dus in het kijken of de tegenstanders wel een goed verhaal hebben. En daarmee in het zoeken van medestanders voor je eigen standpunt. Als minster Schippers ervoor pleit geesteszieken liever in eigen buurt of gezin op te vangen, zou ik willen weten of ze daar dan ook het persoonsgebonden budget bijlevert, anders is ze inconsistent. Als een bisschop het celibaat verdedigt, wil ik van hem weten hoe hij de hormoonhuishouding van zijn priesters gaat reguleren om allerlei ongelukken te voorkomen, anders heeft hij geen goed verhaal.

Ook degenen die godsdienst willen uitzonderen van kritiek, omdat ze er godslastering in zien, hebben het mis. Er kan geen vrijheid van godsdienst zijn zonder vrijheid van godslastering. Godsdienst is ook een mening, of een ideologie, en het is zonder meer geboden daar tegen tekeer te gaan. Wie zich door godsdienstkritiek gekwetst voelt, moet dat vooral zelf weten (en twijfelt wellicht meer aan zijn eigen geloof dan hij wil toegeven).

Daarom is ook het onderscheid dat de PVV, maar ook het CDA, maakt tussen islam-als-religie of islam-als-ideologie grote onzin. Een ideologie is een wereldbeschouwing, een visie op hemel, aarde, leven en dood, met of zonder god, en dus is iedere godsdienst een ideologie. Het CDA maakt dat onderscheid (tussen religie en ideologie) precies omdat die partij eigenlijk van mening is dat je op een ideeënstelsel wel, en op een godsdienst (want ‘heilig’) géén kritiek mag hebben. Jammer genoeg is de PVV niet slim genoeg om dat in te zien.

De golf van kritiek op geloof en burgerlijke moraal in de jaren ’60 en ’70 had het effect dat gelovigen en moralisten aan het twijfelen werden gebracht (en hun nageslacht nog meer), en was niet bedoeld om hen te discrimineren of weg te jagen. Dat geldt nu ook voor kritiek en aanvallen op de islam. Ik denk dat juist goed gefundeerde aanvallen op de islam heel kansrijk zijn, omdat de aanhangers daarvan nooit gewend zijn geweest om deze te verdedigen. De Koran is immers woord voor woord van Allah afkomstig, van eeuwigdurende geldigheid, en moet letterlijk worden genomen. Inconsistenties, tegenstrijdigheden, en historisch onderzoek naar de herkomst van de diverse teksten zijn dan al gauw subversief.

8 opmerkingen:

  1. " .....of weg te jagen. Dat geldt nu ook voor kritiek en aanvallen op de islam. Ik denk dat juist goed gefundeerde aanvallen op de islam heel kansrijk zijn, omdat de aanhangers daarvan nooit gewend zijn geweest om deze te verdedigen. De Koran is immers woord voor woord van Allah afkomstig, van eeuwigdurende geldigheid, en moet letterlijk worden genomen."


    ..of weg te jagen. Dat geldt nu ook voor kritiek en aanvallen op het nazisme. Ik denk dat juist goed gefundeerde aanvallen op het nazisme heel kansrijk zijn, omdat de aanhangers daarvan niet gewend zijn om deze te verdedigen. "Mein Kampf" is immers woord voor woord van 18 afkomstig, van eeuwigdurende geldigheid, en moet letterlijk worden genomen.

    Met de koran en "mein kampf" in het achterhoofd:
    Op de dag des oordeels, de stenen en bomen zullen zeggen:


    "O Nazi, een Jood verstopt zich achter mij, kom en dood hem."


    Inderdaad een levensbeschouwing.

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Islam is een politieke ideologie en dat is anders dan een wereldbeschouwing hebben als groep. Naar mijn smaak is de politieke ideologie meer eisend aan de groep en mensen buiten die groep, dmv macht en systemen opdringen van een ideologie die overigens in Islam haaks staat op democratie daar ze theocratie eist.

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Zet me toch aan het denken. Hoe zouden die bisschoppen dat misbruik kunnen aanpakken. Priesters aan de voordeur selecteren op laag (danwel hoog) libido-gehalte? En in hun verdere carriere binnen de kerk in het kader van regulier onderhoud hen voorzien van lustonderdrukkende injecties? Ik zie het al voor me. Lol!

    BeantwoordenVerwijderen
  4. "Inmiddels werd Wilders vrijgesproken omdat hij een voldoende duidelijk onderscheid maakte tussen ‘islam’ en ‘moslims’. "

    Neen, hoor.
    Het ging eenerzijds over artikel 147 "godslastering" (grootvader Donner zich ergerde).
    anderzijds ging het om art. 137 omdat de PvdA discriminatie strafbaar wilde stellen.
    Beide partijen misbruikten hun wetgevende macht.
    Tweemaal tyrannie.
    Tweemaal afschaffen.




    "Er kan geen vrijheid van godsdienst zijn zonder vrijheid van godslastering. "

    Er is helemaal geen vrijheid van godsdienst.
    Godsdienst is mogelijk...pas NADAT en INDIEN (= behoudens) men zich ondergeschikt weet aan de nederlandse wet.
    Dus men mag pas ritueel slachten pas nadat of indien men voldoet aan de wet (= wetenschappelijk [proest] bewijs dat dier niet onnodig lijdt).

    "Toch heb ik diverse (ex-)katholieke vrienden en zou geen enkele katholiek over de grens willen zetten."

    Ik wed dat jouw vrienden geen homo's op klaarlichte dag proberen te wurgen, iemands keel doorsnijden, vrouwen aan kettingen in huis opsluiten, vrouwen de neus afsnijden, religieuze wetgeving willen invoeren en gedwongen huwelijken stimuleren.

    Dat willen de moslims ook niet, maar ja... de koran schrijft het wel voor.

    Das pech hebben.

    BeantwoordenVerwijderen
  5. Mooi artikel, met echter één kapitale fout erin.Er wordt vanuit gegaan dat je óf met een religie óf met een ideologie te maken hebt.De islam is echter een ideologie waarvan een klein gedeelte religie is.Dat is onvoldoende tot de meeste mensen doorgedrongen.De islam als religie/ideologie regelt alles in het leven, hoe je met medegelovigen moet omgaan, maar ook met ongelovigen (en daar wordt je niet vrolijk van).Van een rechtssysteem tot en met hoe je je billen moet afvegen.Maar ook bv. de staatsinrichting, en dat is allesbehalve democratisch, kijk maar naar Iran.En vergis je niet, álle moslims willen het liefst een wereldwijd kalifaat.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Kraam toch niet van die onzin uit.

      Verwijderen
  6. M.i. is de inschatting van Raoul Heertje minder onjuist dan op het eerste gezicht zou lijken, afgezien van het islamofiele perspectief.

    Er is veel detailkritiek te leveren op de aannames, analogieën en drogredeneringen van de auteur, maar voorop staat wat mij betreft toch wel de kennelijk onuitroeibare neiging om de manier waarop moslims zich tot de islam zouden verhouden door een speciaal filter te bekijken.

    De analyse van dat meerlagige PC/MC filter voert hier te ver, maar een aantal aspecten zijn typerend:

    - Identiek stellen godsdienst/ideologie, i.e. een categorische politisering van religie.
    - Post-WW2 perspectief op "religiekritiek", i.e. de vooronderstelling dat moslims vatbaar zijn voor aanvallen op hun ideologie, zoals calvinisten in de jaren '60.
    - Preoccupatie met persoonlijk moreel handelen als voorbeeldstellend gedrag, omkleed met anecdotische verwijzingen naar het eigen religieuze (meestal ex-religieuze) verleden en de omgang met al of niet gelovige "vrienden en kennissen".
    - Complete veronachtzaming van het feit dat de islam een Wet is en geen religie.
    - Impliciete ontkenning van het feit dat het moslims zijn die de islam verspreiden. Daarbij de ontkenning dat moslims een ideologie aanhangen die de nietigverklaring behelst van de grondrechten van andersdenkenden.

    Het resultaat van dit filter? Een lauwwarm brouwsel van halfzachte "islamkritiek" met behoud van de hoop op "bevrijding" van moslims (ongetwijfeld van de enigmatische "gematigde" sub-species), als een soort herhalingsoefening voor activistische senioren, niet gespeend van nostalgische en vaak zeer persoonlijk getinte sentimenten omtrent "emancipatie" en dergelijke.

    Sag.

    BeantwoordenVerwijderen
  7. Beste Willem,

    Jij stelt dat een ideologie een levensbeschouwing is, net als een religie, en dat een onderscheid tussen die twee gekunsteld is.

    Een religie is inderdaad een levensbeschouwing: Het probeert uit te leggen hoe de wereld en/of het heelal is ontstaan, hoe bepaalde mensen, dieren en volkeren in die creatie thuishoren, welk(e) opperwezen(s) hiervoor verantwoordelijk zijn, hoe jij als mens je daarin hoort te gedragen en wat de verschrikkelijke gevolgen zijn als je dat niet doet.

    Het is echter absoluut verboden in iedere religie om (zonder heilige inspiratie van het betreffende opperwezen) iets aan dit masterplan te willen veranderen. Dat zou namelijk uitgelegd kunnen worden als kritiek op, of falen van, het opperwezen en is dus heiligschennis.

    Religies zijn dus per definitie conservatief en gericht tegen enige verandering.

    Een ideologie daarentegen is niet zozeer een visie op het ontstaan van de wereld, het heelal en de hetgeen zich daarin bevind, maar vooral een visie op hoe het anders moet, een visioen van een betere toekomst. De meeste ideologiën hebben er dan ook totaal geen moeite mee sociale structuren tot de grond toe af te breken, heilige huisjes omver te werpen en vaak ook het belang van de huidige generatie te negeren, dit allemaal om een betere wereld te creëren.

    Dit is dus vrijwel het tegenovergestelde van een religie.

    De islam is echter een geval apart: Het is een religie in de zin dat er inderdaad een schepper is en dat zijn creatie heilig is. Het blijkt echter zo te zijn dat deze schepper niet in staat was de ideale wereld van zijn 7e eeuwse volgelingen te creëren: Een wereld die naar believen gebrandschat en leeggeroofd kon worden, waarin vijanden en masse gedood mochten worden en hun vrouwen tot sexslaven gemaakt, waarin de man de baas is over alles wat hij beit en de vrouw een willoos lustobject en broedmachine. En dus zond Allah zijn profeet Mohammed om het domme woestijnvolk te vertellen dat ze dit allemaal naar hartelust mochten doen zolang ze maar vijf keer per dag zouden bidden.

    De islam is zodoende vooral een ideologie met als ideaal de wereldwijde onderwerping aan Allah en de onderdrukking van de vrouw. Pas als dit ideaal verwezenlijkt is zou de islam verworden tot puur een religie in de zin dat dat alles behouden moet blijven en er vooral niets meer verandert mag worden.

    Vreemd genoeg is het dus het ideaal van de meeste moslims een wereldorde tot stand te brengen waarin hun grootste hobby's, het uitmoorden van ongelovigen en het verkrachten van diens vrouwen, niet meer mogelijk al zijn bij gebrek aan niet-moslims....

    BeantwoordenVerwijderen